1

Hiện tượng xói mòn đất
Đất không chỉ là nền cho cây bám vào để sống, nó chứa chất dinh dưỡng và nước
mà cây cần. Chúng ta cũng phụ thuộc vào đất, bởi vì chúng ta cần cây cối phát
triển trên đó. Thực vật không chỉ tạo ra ôxy để chúng ta thở và lương thực cho
chúng ta ăn, chúng ta còn sử dụng chúng để làm đồ nội thất, quần áo và thuốc
men…Thí nghiệm này cho thấy đất không được bảo vệ có thể bị mưa cuốn trôi,
gây ra thiệt hại cho môi trường và nó cũng cho thấy cách thực vật sống phụ
thuộc vào từng loại đất như thế nào.

Nước chứa
những hạt đất

Vì sao có cốc nước lại đục, có cốc nước lại trong.
Trong thí nghiệm này, nước chảy qua đất trống làm xói mòn (lấy
đi) một phần đất. Đó là lý do tại sao cái cốc bên trái bị vẩn đục.
Một lớp mùn (lá rụng, cỏ cây hoặc xác thực vật khác) ở bình giữa
đã bảo vệ đất và nước chảy ra ít bị đục hơn. Nhưng đất có rễ cây
bám vào là được bảo vệ tốt nhất, và nước chảy ra khỏi đất gần như
trong vắt.

2
Đất được tạo thành từ những
mảnh đá vụn nhỏ, cộng với xác
động thực vật chết lâu năm.

Rễ cỏ giữ
chặt đất.

Nước trong vì rất ít
đất đá được cuốn đi

3

Nhóm đồng hành cùng con học STEM

Cách làm thí nghiệm

Dùng thước nếu
bạn thấy khó vẽ
những đường
thẳng này

Thí nghiệm thú vị này rất dễ thực hiện, nhưng bạn
sẽ cần phải kiên nhẫn. Bắt đầu sắp đặt trước ít
nhất một tuần để cỏ có thời gian phát triển ở
một trong ba chai. Khi bạn thực sự làm thí
nghiệm, tốt nhất bạn nên thực hiện bên ngoài nếu
có thể.

Bạn cần chuẩn bị những gì

Thời gian hoàn thiện
30 phút cộng với thời gian cỏ
phát triển

Cốc nhựa

1

Vẽ một hình chữ nhật lớn trên mỗi
chai bằng bút lông. Bạn cần phải vẽ
đủ lớn để đặt đất và sau đó tưới nước
vào chai.

Mức độ khó
Trung bình

Bút lông
Bút chì

Cục tẩy

2

Dây dù

Cắt dọc theo các đường thẳng bạn đã vẽ
và giữ mảng chữ nhật đã cắt để làm
những dự án sau. Người lớn có thể giúp
bạn ở bước này

Vỏ trấu
Kéo

Bình tưới nước

3 chai nhựa lớn

Đất

3

Lặp lại các bước trước đó cho hai chai
còn lại. Và bạn đã có ba chai giống
nhau. Bỏ hai chai sang một bên để
chuẩn bị cho một chai trước.

Nhóm đồng hành cùng con học STEM

4

5

4

Rắc hạt trấu lên đất,
sau đó rửa tay

Đặt một lớp đất sâu khoảng 2,5cm vào một
chai đã chọn. Mức đất nên nằm ngay dưới
nắp chai. Nhớ đừng cho qua lỗ chai nhé

Không thêm
quá nhiều
nước khiến
đất bị úng.

6

Sử dụng bình tưới của bạn để tưới
nước lên vỏ trấu. Tưới đủ nước để
làm cho đất ẩm

7

Để chai ở nơi có nhiều ánh sáng mặt trời và
nơi không quá lạnh. Thêm một ít nước mỗi
ngày để đất không bị khô. Sau một tuần
hoặc lâu hơn, cỏ của bạn đã phát triển.

Lớp phủ có thể
bao gồm lá rụng,
rơm rạ, cỏ khô và
cành cây.

8

Khi cỏ đã mọc, bạn có thể chuẩn
bị cho hai chai còn lại. Thêm đất
vào trai như bạn đã cho vào chai
đầu tiên.

9

Để lại một chai chỉ có đất. Chai còn
lại, đặt một lớp mùn phủ lên trên lớp
đất. Bây giờ bạn hãy đi rửa tay nhé.

5

Nhóm đồng hành cùng con học STEM

Sử dụng cục
tẩy để bảo vệ
mặt bàn và
ngòi bút chì

10

12

Bây giờ bạn cần làm ba chiếc xô
nhỏ. Gần phần đầu mỗi cốc nhựa,
dùng đầu nhọn của bút chì tạo hai
lỗ nhỏ đối diện nhau. Đặt cục tẩy
bên dưới trước khi tạo lỗ, để bảo
vệ mặt bàn và đầu bút chì của bạn

Việc này hơi
phức tạp, nên
bạn có thể nhờ
người lớn giúp
đỡ.

11

Cắt ba đoạn dây dù, mỗi đoạn dài khoảng
20 cm. Luồn một đầu của đoạn dây qua
một trong các lỗ trên cốc và thắt nút để
dây không bị tuột ra. Làm tương tự ở lỗ
bên kia để hoàn thành quai cầm.

Làm dây tay cầm cho hai cốc còn
lại. Bạn nên kiểm tra xem chúng
có đủ chắc chắn để giữ cốc khi
chúng đầy nước hay không.

13

Treo xô của bạn lên cổ chai. Bây giờ bạn đã
sẵn sàng để thực hiện thử nghiệm. Nó có
thể lộn xộn và ướt át. Vì vậy hãy nhớ làm
phần này ngoài trời. Tháo nắp chai của bạn,
sau đó từ từ đổ nước vào từng chai trong ba
chai. Nước sẽ bắt đầu chảy qua đất vào xô.

6

CƠ CHẾ GIỮ ĐẤT CỦA BA CHAI
Rễ rất quan trọng đối với sự tồn tại của cây. Rễ
mọc xuống đất và hút nước, chúng trở thành
những ống hút dài chuyển nước lên thân và lá
cây từ mặt đất. Mỗi cây cỏ đều có rễ với nhiều
kích cỡ khác nhau. Từ những rễ sợi nhỏ cho đến
những rễ to gần bằng thân cây. Rễ dạng sợi sẽ
phát triển ra mọi hướng trong đất chứ không chỉ
hướng xuống dưới đâu nhé! Kết quả là tạo ra
một mạng lưới rễ phức tạp giúp giữ đất cố định
tại chỗ. Đó là lý do tại sao nước chảy ra gần như
hoàn toàn trong suốt khi có cỏ mọc trong đó.

Khi bạn đã hoàn thành thí nghiệm,
nhấc đất và cỏ ra khỏi chai bằng cách
kéo cỏ lên. Bạn sẽ thấy rằng rễ và đất
đã bám chắc vào nhau

Bạn sẽ nhìn thấy hàng
trăm chiếc rễ nhỏ
ngoằn ngoèo trong
đất. Chính những bộ
rễ này giúp đất không
bị xói mòn.

Bóp đất cỏ, bạn sẽ ngạc
nhiên vì lượng nước
vẫn còn trong đó.

KHOA HỌC THỰC TẾ VỀ THẾ GIỚI TỰ NHIÊN Nếu không được bảo vệ, đất có thể bị
cuốn trôi khi mưa lớn, lấy đi các chất
HIỆN TƯỢNG XÓI MÒN ĐẤT
dinh dưỡng mà cây cần để phát triển.
Như hình ảnh chụp từ vệ tinh này cho
thấy, đất chảy thành sông và có thể gây
hại cho cá và các động vật hoang dã khác
sống ở đó. Trồng cỏ và cây xanh dọc
theo bờ sông có thể ngăn chặn xói mòn
đất vì rễ của chúng bám chặt vào đất, giữ
cho sông sạch hơn. Nông dân có thể bảo
vệ đất mà họ cần cho cây trồng và vật
nuôi của họ bằng một lớp mùn (lá rụng,
rơm rạ, cành cây) hoặc rễ cây.